Borsada Hisse Manipülasyonu Ne Zaman Suç Olur? Yargıtay 2026

16 saat önce

4 dakikada okunur

Kısa cevap: Borsada bir hissenin fiyatı veya işlem hacmi hakkında yanlış ya da yanıltıcı izlenim uyandırmak amacıyla alım-satım yapmak, emir verip iptal etmek, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.107/1'e göre üç yıldan beş yıla kadar hapis cezası gerektiren "piyasa dolandırıcılığı" suçudur. Yargıtay 7. Ceza Dairesi 27.04.2026 tarihli kararında (E. 2024/1452, K. 2026/5390), eşler arasında yapılan karşılıklı işlemler ve yoğun emir iptallerini bu kapsamda değerlendirerek beraat kararını bozdu. Yanıltıcı haber veya yorum yoluyla işlenen türde ise (m.107/2) ayrıca "menfaat sağlanması" aranır.

Borsada büyük tutarlarla işlem yapan, bir şirketin önemli pay sahibi olan veya ailesiyle birlikte aynı hisseye yatırım yapan kişiler için bu karar önemlidir. Çünkü tek tek bakıldığında yasak olmayan işlemler, bir bütün olarak değerlendirildiğinde suç sayılabilir.

Karanlık ekranda borsa mum grafiği ve fiyat göstergeleri - borsada hisse manipülasyonu ve piyasa dolandırıcılığı

Yargıtay 2026 kararı: Eşler arasındaki karşılıklı işlemler

Kararın konusu olan dosyada, bir payın fiyatı belirli bir dönemde endeksle paralel ve yatay seyrederken, sonraki yaklaşık üç ayda yüzde 186,90 artmış; aynı dönemde endeks yüzde 0,37 düşmüştü. İnceleme, karı-koca olan iki yatırımcıya yöneldi. Tespitlere göre:

Pay piyasasındaki toplam emirlerin yüzde 58,76'sı bu iki kişiden geliyordu.
İptal edilen her dört alım emrinden üçü onlara aitti ve iptal edilen emirlerin işleme dönüşme oranı çok düşüktü.
Eşlerden biri diğerinin hesabına para göndermiş, o hesaptan aynı payda alım yapılmıştı.
Eşlerden birinin işlemlerinin yaklaşık yüzde 57,93'ünde karşı tarafta diğer eş bulunuyordu.

Sanıklar, fiyat artışının şirketin kâr ve yatırım açıklamalarından kaynaklandığını savundu. Yargıtay ise bu açıklamalardan sonraki dönemde payın yatay seyrettiğini dikkate alarak savunmayı yeterli görmedi. Tüm tespitleri birlikte değerlendiren Daire, işlemlerin fiyat ve arz-talep konusunda yanıltıcı izlenim uyandırmak amacıyla yapıldığı sonucuna vardı ve bölge adliye mahkemesinin beraat kararını bozdu. Dosya yeniden incelenmek üzere bölge adliye mahkemesine gönderildi; yani nihai sonuç henüz belli değildir.

Hangi davranışlar piyasa dolandırıcılığı sayılır?

Kanun iki ayrı tür düzenler:

İşlem bazlı piyasa dolandırıcılığı (m.107/1): Fiyat, fiyat değişimi, arz veya talep hakkında yanlış ya da yanıltıcı izlenim uyandırmak amacıyla alım-satım yapmak, emir vermek, emri iptal etmek veya değiştirmek ya da hesap hareketi gerçekleştirmek. Burada belirleyici olan, işlemin amacıdır.

Bilgi bazlı piyasa dolandırıcılığı (m.107/2): Fiyatı veya yatırımcı kararlarını etkilemek amacıyla yalan, yanlış ya da yanıltıcı bilgi vermek, söylenti çıkarmak, haber, yorum veya rapor yaymak ve bu yolla menfaat sağlamak. Sosyal medya grupları ve "hisse tavsiyesi" paylaşımları bu açıdan risklidir.

İstisna: Her yoğun işlem suç değildir

Kendi hesabınızdan çok sayıda işlem yapmak, emir iptal etmek veya ailenizle aynı hisseye yatırım yapmak tek başına yasak değildir. Suç için yanıltıcı izlenim uyandırma amacının somut verilerle ortaya konması gerekir.

Bilgi bazlı türde ise menfaat şartı ayrıca önemlidir. Yargıtay 7. Ceza Dairesi 20.04.2026 tarihli kararında (E. 2024/3800, K. 2026/4673), bir gazetenin halka açık bir şirket hakkındaki yanıltıcı olduğu ileri sürülen haberleri nedeniyle yargılanan yazı işleri müdürü hakkında, somut bir menfaat temin edildiği tespit edilmediği gerekçesiyle verilen beraat kararını onadı.

Mahkeme nasıl değerlendirir?

Bu davalarda delillerin büyük bölümü teknik verilerdir. Mahkemeler genellikle şunlara bakar:

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) gözetim ve denetleme raporu ile bağımsız bilirkişi raporları,
Kişinin veya birlikte hareket eden grubun toplam emir ve işlemler içindeki payı,
Fiyatı yükselten işlemler, kendinden kendine veya karşılıklı işlemler,
Emir iptal oranları ve iptalden hemen sonraki işlemler,
Hesaplar arasındaki para transferleri ve aile bağları,
Fiyat hareketinin özel durum açıklamaları gibi gerçek bir nedene dayanıp dayanmadığı.

Önemli bir usul kuralı da vardır: Bu suçlar için soruşturma, SPK'nın Cumhuriyet başsavcılığına yazılı başvurusuna bağlıdır (m.115). Kamu davası açılırsa SPK katılan sıfatını kazanır. Aynı kararda, bir anonim şirketin katılma talebinin, suçtan doğrudan zarar görmediği gerekçesiyle reddedildiği de görülmektedir.

Cezalar, pişmanlık ve süreler

m.107/1: Üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin günden on bin güne kadar adli para cezası. Adli para cezası, elde edilen menfaatten az olamaz.
m.107/2: Üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası.
Pişmanlık (yalnız m.107/1 için): Kişi, beş yüz bin TL'den az olmamak üzere elde ettiği menfaatin iki katını Hazineye öderse; soruşturma başlamadan ödemede ceza verilmez, soruşturma evresinde ceza yarı oranında, kovuşturmada hükümden önce ödemede üçte bir oranında indirilir.
Zamanaşımı: Üst sınırı beş yıl olan suçlarda olağan dava zamanaşımı sekiz yıldır (TCK m.66/1-e).

Zarar gören yatırımcı ne yapabilir?

Ceza davası, yatırımcının zararını kendiliğinden karşılamaz; tazminat için genellikle ayrı bir hukuk davası gerekir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 25.12.2025 tarihli kararında (E. 2025/6270, K. 2025/7811), mali durumu hakkında yanıltıcı bilgi verilerek satılan bonolar nedeniyle açılan davada ihraççı şirketin sorumluluğuna ilişkin kararı onadı. Aynı dosyada aracı kurum ise, yatırımcılarla sözleşme ilişkisi bulunmadığı ve eylemlere katıldığı ispatlanmadığı için sorumlu tutulmadı. Yani kime karşı dava açılacağı ve neyin ispatlanacağı her dosyada ayrıca değerlendirilmelidir.

Sık sorulan sorular

Eşimle aynı hisseyi alıp satmak suç mu?

Tek başına suç değildir. Ancak işlemler fiyatı veya hacmi yapay biçimde etkileyecek şekilde, karşılıklı ve koordineli yapılırsa, Yargıtay'ın 2026 kararında olduğu gibi piyasa dolandırıcılığı olarak değerlendirilebilir.

Emir verip iptal etmek yasak mı?

Emir iptali olağan bir haktır. Sorun, emirlerin gerçekten işlem yapma amacı olmadan, diğer yatırımcıları yanıltmak için sistematik biçimde verilip iptal edilmesidir.

Piyasa dolandırıcılığı suçunun cezası nedir?

SPKn m.107'ye göre üç yıldan beş yıla kadar hapis ve adli para cezasıdır. İşlem bazlı türde adli para cezası elde edilen menfaatten az olamaz.

Savcılık kendiliğinden soruşturma başlatabilir mi?

Hayır. Bu suçlarda soruşturma yapılması, SPK'nın Cumhuriyet başsavcılığına yazılı başvurusuna bağlıdır.

Sonuç

Yargıtay'ın 2026 kararları, borsada işlemlerin tek tek değil bütün olarak değerlendirildiğini gösteriyor. Aile bireyleri arasında para transferi, karşılıklı işlemler ve yoğun emir iptalleri birlikte görüldüğünde suç şüphesi doğabilir. Büyük tutarlı veya koordineli işlemler yapıyorsanız, işlemlerinizin gerçek ekonomik gerekçesini belgeleyebilmeniz önem taşır.

Kaynaklar:

⚠️ Önemli uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuza ilişkin değerlendirme için bir avukata danışmanız önerilir.

Fener Hukuk İletişim Bilgileri Adres: Esentepe Mah. Kasap Sok. 14/7 Şişli/İstanbul Telefon: 0212 219 00 18 WhatsApp: 0555 838 50 50 E-posta: info@fenerhukuk.com.tr Online randevu